Prowadzę ten notes, bo ciężkie nogi i opuchnięte kostki zjawiają się u mnie bez zapowiedzi – po długim locie, w lipcowy upał, pod koniec dnia. Zapisuję, co wtedy czuję i co o krążeniu w nogach piszą poważne źródła. Na ostatniej stronie zostawiłam miejsce na kurację na ciężkie nogi, którą sprzedawca wydaje za darmo.
Sprawdzam kurację dla ciężkich nóg
Siedzę przy oknie trzecią godzinę. Buty już dawno nie są
grzecznie na nogach nigdzie poza podłogą pod fotelem,
kostka rośnie jak ciasto drożdżowe na kaloryferze, a łydki mają
własne zdanie o tej podróży.
Na marginesie: wstać, przejść się do końca samolotu i z powrotem. Stewardesa tylko się uśmiechnęła.
Krew z nóg wraca do serca pod górę. Prowadzą ją żyły, a w nich małe jednokierunkowe zastawki – na rysunku to jasne miseczki wzdłuż niebieskiej żyły, która biegnie pod skórą od kostki aż do pachwiny. Za żyłą widać mięsień łydki. Pani w czytelni pożyczyła mi lupę, choć rysunek jest całkiem spory.
Cleveland Clinic wyjaśnia, że w zdrowych nogach zastawki w żyłach pilnują, by krew płynęła z powrotem w stronę serca. Gdy pojawia się przewlekła niewydolność żylna, te zastawki są uszkodzone i krew zalega w nogach. Ta przypadłość dotyka mniej więcej 1 na 20 dorosłych.
Cleveland Clinic, USAMayo Clinic pisze, że obrzęk nóg i stóp w czasie lotu jest częsty i zwykle niegroźny, a najbardziej prawdopodobna przyczyna to długie siedzenie bez ruchu. Przy stopach opartych o podłogę krew zbiera się w żyłach nóg, ciśnienie w nich rośnie i ciecz z krwi przechodzi do otaczających tkanek miękkich.
Mayo Clinic, USACleveland Clinic wymienia wśród nich między innymi żylaki u siebie lub w rodzinie, otyłość, ciążę, za mało ruchu, palenie, długie siedzenie lub stanie, spanie w fotelu, płeć żeńską i wiek powyżej 50 lat. Ryzyko rośnie z wiekiem.
Cleveland Clinic, USATo nie jest lista do samodzielnej diagnozy. Skąd biorą się moje objawy, ustala lekarz.
Trzy wpisy z jednego lata, każdy z godziną na marginesie i z jednym zdaniem przepisanym ze źródeł.
Wylądowaliśmy. Prawy but wszedł od razu, lewy dopiero za trzecim
razem i z westchnieniem. Przy karuzeli z bagażami przestępowałam z
nogi na nogę jak bocian, bo łydki zamiast odpocząć ścierpły
na amen. Walizka przyjechała ostatnia, co dało mi czas na krótki
spacer dookoła karuzeli.
Z MedlinePlus: niebolesny obrzęk stóp i kostek to częsty problem, zwłaszcza u starszych osób, a wśród przyczyn są długie loty samolotem lub podróże autem i długie stanie.
Trzydzieści stopni w cieniu, tylko cienia brak. Zapięcia sandałów,
kupionych z zapasem na styk, odcisnęły mi na kostkach
czerwony wzorek. Słomkowy kapelusz robił za wachlarz, a tramwaj
jak na złość się spóźniał. Postanowienie: następne sandały mierzę
po południu, nie o świcie.
Dwie poduszki pod łydki, trzecia pod plecy, kot na kołdrze w roli kierownika zmiany. Leżę, notes na kolanach, nogi wyżej niż reszta mnie. Kot uważa, że poduszki są dla niego, i ma w tym sporo racji.
Z MedlinePlus: przy obrzęku nóg i kostek warto na leżąco ułożyć nogi na poduszkach tak, żeby były wyżej niż serce.
W polskim badaniu z 2002 roku w gabinetach podstawowej opieki zdrowotnej zbadano 40 068 kolejnych pacjentów, którzy przyszli do lekarza z dowolnego powodu. Przewlekłą chorobę żylną w stadiach C1–C6 miało 49 na 100 z nich (Jawień i wsp., Phlebology 2003).
W takich samych badaniach w Bułgarii, Polsce i na Słowacji najczęściej zgłaszanymi objawami były „ciężkie nogi” i „ból nóg” (Phlebolymphology).
W końcowym podsumowaniu programu Vein Consult z 99 359 pacjentami lekarzy rodzinnych z 23 krajów przewlekłą chorobę żylną miało 70,18 na 100 pacjentów w Europie Wschodniej i 61,65 na 100 w Europie Zachodniej (Zolotukhin i wsp., Angiology 2018).
Uwaga dla siebie: to pacjenci w gabinetach, nie cała ludność.
Na tej stronie piszę o ciężkich nogach, a na stronie oferty sprzedawcy czeka kuracja pomyślana na ciężkie nogi i opuchnięte kostki. Produkt jest za darmo.
Najpierw jednak porozmawiałam z lekarką o tym, skąd biorą się moje objawy, bo kuracja nie zastępuje wizyty. Dopiero potem wybrałam ofertę i zapisałam ją w notesie.
Dopisuję kurację do dziennikaCzęsto latam do córki do Dublina, więc wybrałam tę kurację.Janina, Lębork
Żadnych sztuczek, po prostu kuracja za darmo. Takie oferty szanuję.Eugeniusz, Kwidzyn
Zwykle odkładam siebie na koniec listy. Tym razem byłam pierwsza.Weronika, Malbork
Mayo Clinic radzi pójść do lekarza, jeśli obrzęk jednej nogi nie mija albo pojawi się w ciągu 2 tygodni po długim locie.
Przycisk otwiera stronę oferty sprzedawcy. Kuracja nie zastępuje lekarza: jeśli nogi puchną, bolą albo coś niepokoi, najpierw idę na wizytę.
Obok każdego wpisu zapisuję dzień, godzinę i miejsce: fotel w samolocie, przystanek, sypialnię. Tak widzę, kiedy nogi dały o sobie znać, i mogę to pokazać lekarce zamiast opowiadać z pamięci.
Każda liczba i każde zdanie o przyczynach ma obok podane źródło: Cleveland Clinic, Mayo Clinic, MedlinePlus, badanie z Polski i program Vein Consult. Wpisy o lotach i upałach to codzienne notatki, nie badania.
Kot śpi, lampka świeci, nogi leżą na dwóch poduszkach, a ja dopisuję ostatnią linijkę tygodnia. Brzmi tak: teraz sprawdzam kurację na ciężkie nogi.
Zapisuję się po kurację na ciężkie nogi